ŞAŞILIK (STRABİSMUS)

ŞAŞILIK (Strabismus) gözlerin paralel olmaması durumudur. Şaşılık klinik pratikte “kayma” olarak da ifade edilmektedir. Çocuk yaşta sıklıkla karşılaşılan (%4) bir sağlık problemidir. Şaşılık, görme tembelliğine neden olan nedenlerin başında gelmektedir. Ayrıca çocukların psikolojik ve sosyal gelişimlerini de etkilemektedir.

Şaşılığın çok sayıda, farklı tipleri mevcuttur. Bazı hastalarda gözler içe kayarken, bazılarında dışa kaymakta, bazı hastalarda ise yukarı veya aşağı kayabilmektedir. Göz hareketleri ile ortaya çıkan kayma tipleri de vardır. Bazı hastalarda kayma sürekli olurken, bazı hastalarda ara ara olabilmektedir. Bazı çocuklarda ise gizli kayma vardır ve sadece muayene sırasında ortaya çıkar. Bazen gözü hareket ettiren kaslardan birinin veya birkaçının felcine bağlı kaymalar ortaya çıkar. Bunlara “Paralitik Şaşılıklar” diyoruz. Bazı çocuklarda yüksek Hipermetropiye bağlı içe kayma görebilmekteyiz. Bu oldukça sık karşılaştığımız bir durum olup, sadece doğru gözlük kullanımı ile tedavi edilmektedir. Birçok şaşılık tipi için ise ameliyat gerekmektedir.

Şaşılıkta, ameliyat yaşı ve ameliyatın zamanlaması çok önemlidir. Bazı tiplerde hemen ameliyat yapılması gerekirken, bazı tiplerinde acele karar verilmesi doğru değildir. Şaşılık zamanında ve doğru tedavi edilmezse görme tembelliğine neden olmakta, Binoküler görme (iki gözle tek görme) ve üç boyutlu görme (derinlik hissi) gelişmemektedir. Zamanında tedavi edilmeyen çocuklar büyüdüklerinde sürücü belgesi alamamakta ve birçok iş dalında çalışamamaktadırlar.

Her bir gözde göz küresini hareket ettiren altışar adet kas vardır. Şaşılık ameliyatında bu kaslara zayıflatma veya güçlendirme prosedürleri uygulanmaktadır. Ameliyatın süresi müdahale edilen kas sayısına göre değişmektedir. Her bir kas için yaklaşık 20-25 dakika sürmektedir. Şaşılık ameliyatları sıklıkla genel anestezi altında yapılır. Ameliyat sonrası gözlerde birkaç gün ile birkaç hafta arası devam eden kızarıklık olur. Kızarıklık geçtiğinde ameliyatla ilgili herhangi bir iz kalmaz.

Şaşılık ameliyatı görmeyi etkileyen bir ameliyat değildir. Gözlük derecesinde de değişikliğe neden olmaz. Hasta eğer gözlük kullanıyorsa ameliyattan sonra da gözlüğünü kullanmaya devam etmelidir.

Aileler şaşılık ameliyatından korkmamalı, şaşılık konusunda deneyimli bir göz hekimine çocuklarını muayene ettirmeli ve hastalığın tedavisini zamanında yaptırmalıdırlar. Zamanında yapılan tedavi görme tembelliğini önleyecek, hastaya Binoküler görme ve üç boyutlu görme şansı kazandıracaktır. Ayrıca çocuğun sosyal ve psikolojik gelişimine ciddi katkı sağlayacaktır.